Malava ‘o fakahoko e fatongia ‘ikai kau ki ha fa’ahi
Fa’u ‘e Telesia Adams
NUKU’ALOFA: KUO fakahā ‘e he Palēmia Nōpele Tu’ivakanō ‘oku totonu ke foaki kia Siosifa Tu’utafaiva ko e Sea ‘o e Komiti Kakato, ‘a e fakalangilangi ko e ‘Man of the Year’ pe ko e Tangata ‘o e Ta’ú ‘i he’ene me’a faka’osi ka e fakakakato e ngāue ‘a e Fale Aleá ki he ta’u ní.
Na’e me’a ‘a e Palemia ‘o ne fakahā ki he Falé na’e fakahoko ‘e Sifa ‘a hono fatongia ‘o a’u ki he tu’unga ma’olunga ‘aupito, neongo ‘a e fetōkehekehe’aki ‘i he tui fakapolitikalé pea ko e malava ke ngāue lelei ‘a e Komiti Kakató ‘i he tataki ko ia na’a ne fakahokó.
Na’e fakahā ai ‘e Sifa hili hono Huufi Tuku ‘o e To’u Fale Alea ki he ta’u ní, ko hono mo’oní ‘oku ne ongo’i langilangi’ia ka ‘oku ‘ikai ke ne tui ‘oku tuha ke ne ma’u ‘a e langilangi ko ‘ení he ko ‘ene fakahoko fatongiá na’a ne nofo pē ke muimui ki he Tohi Tu’utu’uni ‘a e Fale Aleá.
“Mo’oni pē na’a ku hū mai ki he Fale Aleá ‘i he Paati ‘a mautolu pea ko e taimi koē ‘oku faingamālie ai ‘i Fale Alea keu tipeití, ‘oku ou tipeiti pē au ia ma’ae Paatí,” ko Sifa Tu’utafaiva ia.
“Ka ko e taimi koē ‘oku ou hū ai ki he Komiti Kakato kuo pau kei fakahoko ‘e au hoku fatongia ko e Sea ‘o e Komiti Kakaó, pea he’ikai keu kau ki ha fa’ahi. Pea neongo pē ‘e ia e taimi ia ‘e pehē ‘e he ni’ihi mahalo kou kau au ki he fa’ahi ‘a e Pule’angá pe ‘i ai ha fa’ahinga loto mai kiate au, ka na’a ku tali pe ‘e au ia kapau ‘e ‘i ai ha ngaahi loto pehē ‘i he’eku tuí ‘e fai pē hoku fatongia ki he lelei tahá.”
Ko e ta’u kuo’osí foki na’e ‘osi fakahoko pē ‘e he ‘Eiki Palemia Nōpele Tu’ivakanō ‘a ‘ene fakamālō’ia ‘a e fatongia ‘oku tataki ‘e Sifá, pea na’a ne fakalea ai ‘o pehē ko e Sea Ukamea ‘oku tataki mei ai ‘a Tu’utafaiva.
Na’e pehē ai ‘e Sifa ‘oku ne tui ko e hounga’ia ‘eni ‘a e Palemia ‘i he malava ke ne nofo pē ‘o ‘ikai ke kau ki ha fa’ahi, pea ko hono uá ko hono pukepuke ‘a e feme’a’aki ‘a Hou’eikí, ke nofoma’u ‘a e feme’a’aki ki he Kaveinga ‘oku fai ki ai ‘a e feme’a’akí ‘o ‘oua ‘e toe ‘omai ha me’a ‘oku fakatupu ai ‘a e kē mo ‘ikai ke kaunga tonu ki he kaveinga ko iá, he’e malava ke mole ai ‘a e taimí.
Mole lahi taimi ‘o e Falé ‘ikai ke nofo he poiní mo e Kaveingá
Na’e fakahā ai ‘e he Sea ‘o e Komiti Kakató Sifa Tu’utafaiva ‘a ‘ene faka’amu ko e foki mai ko ia ‘a e Falé ‘i he To’u Fale Alea hokó, ‘e nofo mai ‘a e Feme’a’aki ‘a e Hou’eiki Mēmipa ki he Kaveinga totonu pē ‘oku fai ai ‘a e feme’a’akí ‘o tatau pē ‘i he Fale Alea Kakató mo e Kōmiti Kakató.
“Kapau ‘e tauhi pē ‘a e Hou’eikí pea ‘oku ‘i ai ‘eku tui mo’oni he’ikai ke ‘i ai ha fu’u ngāue lahi fēfē ia ki he Fale Alea. ‘E lava lelei pē ia pea mahino ki he kakai ‘o e Fonuá tautautefito ‘i he taimi ni ‘oku fakamafola ‘i he Letiō, pea ‘oku me’a mai ‘a e kakai ‘o e Fonuá pea ‘oku totonu ke mahino ki he Hou’eikí ko e me’a koē ‘oku nau me’a mai ’akí ‘oku mahino ki he kakai ‘oku nau me’a maí, pe ‘oku tali ‘e he kakaí ‘enau poiní pe ‘ikai ko e me’a ia ‘a e kakaí,” ko e hoko atu ia ‘a e fakamatala ‘a Sifa Tu’utafaivá.
‘Oku mahino foki ko e lahi taha e mole ‘o e taimi ‘a e Falé ‘i he ngaahi poini ‘ikai ke kau ki he Kaveinga ‘oku alea’i, pehē ki he hē atu ‘a e alea ki he ngaahi me’a kehe ia ‘o tupu ai ‘a e fakafekiki mo e tau lau ‘i he Falé.
Na’e fakahā ‘e Sifa ‘oku fai ‘a e faka’amú ke mahino ‘a e poini ‘oku me’a mai ‘aki ‘e he Mēmipa takitaha, pea ke nau nofo ma’u pē ki he Kaveinga pea ‘e nounou mo vave ai ‘a e ngāué.